Mỹ phát tín hiệu an ninh trước thềm đàm phán với Iran

Đại sứ quán ảo của Mỹ tại Iran ngày 6/2 phát cảnh báo an ninh trên toàn quốc, kêu gọi công dân Mỹ cân nhắc rời Iran ngay khi có thể, trước thềm cuộc đàm phán hạt nhân giữa Washington và Tehran dự kiến diễn ra tại Oman, CNBC đưa tin.

Thông báo cho biết tình hình an ninh có thể diễn biến phức tạp, kéo theo nguy cơ gián đoạn Internet, giao thông và hàng không. Công dân Mỹ được khuyến cáo chuẩn bị phương án rời Iran bằng đường bộ nếu bảo đảm an toàn, đồng thời lưu ý chính phủ Mỹ không thể bảo đảm hỗ trợ trong trường hợp khẩn cấp.

Mỹ hiện không duy trì đại sứ quán hay lãnh sự quán tại Iran. Thụy Sĩ đóng vai trò bảo hộ lợi ích của Washington tại Tehran, song các dịch vụ hỗ trợ bị hạn chế. Đại sứ quán ảo được thiết lập nhằm cung cấp thông tin và khuyến cáo cho công dân Mỹ đang có mặt tại Iran.

Cảnh báo được đưa ra trong bối cảnh Mỹ và Iran dự kiến tiến hành cuộc đàm phán tại Oman, sau khi Tehran đề nghị thay đổi địa điểm và hình thức vào phút chót. Trước đó, cuộc gặp được lên kế hoạch tổ chức tại Istanbul với sự tham gia của nhiều nước trung gian trong khu vực, nhưng sau đó được thu hẹp, chỉ gồm đại diện hai bên.

Theo các nguồn tin, phái đoàn Mỹ dự kiến có sự tham gia của đặc phái viên Steve Witkoff và ông Jared Kushner, cố vấn thân cận của Tổng thống Donald Trump. Phía Iran do Ngoại trưởng Abbas Araghchi dẫn đầu.

Trong những tuần gần đây, Washington liên tục phát đi các cảnh báo an ninh tương tự. Gần nhất, công dân Mỹ được khuyến cáo rời Iran vào giữa tháng 1, khi Tổng thống Trump cân nhắc các phương án gia tăng sức ép, bao gồm khả năng sử dụng biện pháp quân sự có mục tiêu.

Cuộc gặp tại Oman được xem là tiếp xúc chính thức đầu tiên giữa Mỹ và Iran kể từ khi căng thẳng leo thang vào giữa năm ngoái, sau các cuộc không kích nhằm vào những cơ sở hạt nhân trọng yếu của Iran, dẫn đến cuộc xung đột kéo dài gần hai tuần.

Triển vọng đạt được kết quả từ đàm phán bị đánh giá hạn chế do bất đồng sâu sắc về chương trình nghị sự. Mỹ được cho là yêu cầu Iran từ bỏ kho dự trữ uranium làm giàu, áp đặt các giới hạn đối với chương trình tên lửa và chấm dứt việc hỗ trợ các lực lượng vũ trang trong khu vực. Tổng thống Donald Trump từng cảnh báo sẽ cân nhắc hành động cứng rắn nếu Tehran không nhượng bộ.

Iran bác bỏ các yêu cầu này, coi đó là sự xâm phạm chủ quyền và tuyên bố sẽ đáp trả mạnh mẽ nếu bị tấn công, bao gồm khả năng nhắm vào các mục tiêu của Mỹ và Israel tại Trung Đông.

Giới phân tích quốc tế tỏ ra hoài nghi về khả năng hạ nhiệt căng thẳng từ cuộc đàm phán. Ông Bob McNally, Chủ tịch Rapidan Energy Group, nhận định các yêu cầu cốt lõi của hai bên còn cách xa nhau và thiếu nền tảng lòng tin cần thiết để đạt thỏa thuận.

Theo ông McNally, nguy cơ Mỹ và Iran rơi vào các hành động đối đầu trong những ngày hoặc tuần tới là đáng kể nếu đàm phán bế tắc. Trong trường hợp Washington không hành động, Israel có thể cân nhắc các bước đi đơn phương nhằm vào những mục tiêu mà họ coi là mối đe dọa an ninh.

Trong bối cảnh đó, Mỹ đã tăng cường hiện diện quân sự tại Vùng Vịnh, điều động lực lượng hải quân lớn tới Trung Đông trước thềm đàm phán, làm gia tăng lo ngại về nguy cơ leo thang nếu hai bên tiếp tục giữ lập trường cứng rắn.