Nguy cơ trì hoãn siêu chiến hạm 17 tỷ đô lớp Trump của Hải quân Mỹ

Hải quân Mỹ đang đứng trước nguy cơ phải lùi thời điểm khởi đóng chiếc đầu tiên thuộc dự án siêu chiến hạm lớp Trump, mang tên USS Defiant. Trong dự thảo đầu tiên của dự luật ngân sách quốc phòng cho năm tài khóa 2027 được công bố ngày 26/5, Ủy ban Quân vụ Hạ viện Mỹ đã đưa vào những điều khoản kiểm soát vô cùng ngặt nghèo. 

Theo đó, Bộ trưởng Hải quân Mỹ sẽ không được phép ký kết bất kỳ hợp đồng hoặc thỏa thuận chế tạo nào đối với dự án tàu chiến tên mã BBG(X) này, trừ khi chứng minh được với các ủy ban quân vụ rằng hệ thống công nghệ vũ khí dự kiến trang bị đã đạt đủ mức độ hoàn thiện cần thiết. Mặc dù văn bản không chỉ đích danh hệ thống vũ khí nào hay định nghĩa cụ thể về tiêu chuẩn hoàn thiện, động thái này đã gióng lên hồi chuông cảnh báo về tiến độ của siêu dự án.

Theo kế hoạch, tàu lớp Trump sẽ là một pháo đài trên biển khi được tích hợp hàng loạt vũ khí tối tân, bao gồm tên lửa mang đầu đạn thường và hạt nhân, hai hải pháo 127 mm, vũ khí laser cùng các tổ hợp phòng thủ tầm gần. Đặc biệt, tàu sẽ sở hữu các ống phóng thẳng đứng cỡ lớn để nạp tên lửa siêu vượt âm. 

Tuy nhiên, nhìn vào thực tế, các vũ khí chủ chốt của chiến hạm này đều đang chịu chung số phận thử nghiệm đầy lận đận. Hệ thống tên lửa siêu vượt âm Tấn công Chớp nhoáng Thông thường (CPS) vẫn trong quá trình phát triển và phải đợi đến năm sau mới có thể phóng thử từ tàu USS Zumwalt. Một biến thể tương tự của lục quân là Dark Eagle cũng từng phải nếm trải nhiều thất bại do lỗi bệ phóng trong quá khứ.

Bên cạnh đó, chương trình pháo điện từ – thứ vũ khí mang tính biểu tượng từng được phát triển từ năm 2005 đến 2021 – đã phải đình chỉ và niêm cất tại bang New Mexico vì các rắc rối kỹ thuật. Dù Hải quân Mỹ đã âm thầm tổ chức lại một cuộc thử nghiệm vào tháng 2/2025, việc họ sẽ tiếp tục phát triển nguyên mẫu cũ của BAE Systems hay lựa chọn một thiết kế hoàn toàn mới hiện vẫn chưa được làm rõ. Đối với vũ khí laser, dù siêu chiến hạm dự kiến được lắp hệ thống có công suất lên tới 300 kilowatt – mạnh hơn hẳn mọi hệ thống đang có trên các tàu khu trục lớp Arleigh Burke hiện nay – nhưng quân chủng này vẫn liên tục vấp phải nhiều rào cản trong việc mở rộng phạm vi hoạt động của chúng.

Nhận định về tình hình này, biên tập viên Joseph Trevithick của chuyên trang quân sự War Zone cho rằng, chính những thông tin về các hệ thống vũ khí phức tạp trên đã thúc đẩy các nghị sĩ đưa điều khoản hạn chế vào dự thảo ngân sách. Ngoài ra, hệ thống đẩy chạy bằng năng lượng hạt nhân và các yếu tố kỹ thuật khác cũng sẽ là bài toán hóc búa trong quá trình thi công. 

Do quá trình thiết kế tàu lớp Trump mới chỉ ở giai đoạn sơ khai, rào cản pháp lý từ Hạ viện có thể làm đóng băng thời gian đóng tàu, vốn được Hải quân Mỹ lên kế hoạch đặt hàng vào năm tài khóa 2027. Với mức giá đắt đỏ lên tới 17 tỷ USD – vượt qua cả siêu tàu sân bay lớp Ford, siêu chiến hạm USS Defiant được dự báo sẽ không thể đi vào hoạt động trước năm 2037 nếu các vướng mắc về công nghệ không sớm được giải quyết.