Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây đã đưa ra những tuyên bố về mục tiêu cốt lõi của Washington trước thềm vòng đàm phán mang tính quyết định với Tehran.
11-1775892882-tong-thong-trump-de-cap-den-van-de-quan-trong-trong-thoa-thuan-voi-iran

Phát biểu tại Căn cứ Andrews vào ngày 10/4, ông Trump khẳng định trọng tâm duy nhất và lớn nhất của ông trong một thỏa thuận tiềm năng là triệt tiêu khả năng sở hữu vũ khí hạt nhân của Iran. Ông nhấn mạnh tầm quan trọng của vấn đề này: “Không vũ khí hạt nhân. Đó là 99% nội dung của thỏa thuận”.

Theo các nguồn tin từ Nhà Trắng, việc xử lý lượng uranium làm giàu cấp độ cao của Iran hiện là ưu tiên hàng đầu của Tổng thống Trump khi tiến trình thảo luận bước vào giai đoạn mới. Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết đây chính là "lằn ranh đỏ" không thể thỏa hiệp: “Đây là lằn ranh đỏ mà Tổng thống sẽ không lùi bước và Tổng thống cam kết vấn đề đó sẽ được thực hiện. Chúng tôi hy vọng điều đó sẽ được thực hiện thông qua ngoại giao”.

Bên cạnh hồ sơ hạt nhân, quyền tự do hàng hải tại eo biển Hormuz cũng trở thành tâm điểm gây tranh cãi. Dù Washington từng tuyên bố tuyến đường thủy này đã mở cửa sau lệnh ngừng bắn, ông Trump dường như đã thừa nhận thực tế rằng Tehran vẫn đang duy trì sự kiểm soát tại đây. Iran tuyên bố sẽ giữ chặt Hormuz cho đến khi Israel chấm dứt các cuộc tấn công vào lực lượng Hezbollah tại Lebanon. Trước nghi vấn về việc Iran thu phí vận tải bất hợp pháp, Tổng thống Mỹ khẳng định sẽ không cho phép điều này vì “đó là vùng nước quốc tế”, đồng thời tự tin rằng eo biển sẽ sớm được khai thông vì Iran hiện đã “suy yếu đáng kể về mặt quân sự”.

Sức nóng của cuộc đàm phán càng tăng lên khi Phó Tổng thống JD Vance đã lên đường dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Islamabad, Pakistan. Gửi lời chúc may mắn đến ông Vance, ông Trump cũng không quên đưa ra lời cảnh báo đầy sức nặng về một phương án quân sự dự phòng. Ông tiết lộ Mỹ đang chất lên các tàu chiến những loại vũ khí tối tân nhất với số lượng chưa từng có: "Chúng tôi đang chất lên các con tàu những loại vũ khí tốt nhất từng được chế tạo, thậm chí ở mức độ cao hơn mức chúng tôi từng làm". Ông khẳng định nếu ngoại giao thất bại, Mỹ sẵn sàng sử dụng kho vũ khí này một cách "hiệu quả".

Phái đoàn Iran do Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf dẫn đầu cũng đã có mặt tại Islamabad. Tuy nhiên, Tehran tỏ ra khá cứng rắn khi đặt ra hai điều kiện tiên quyết để ngồi vào bàn đàm phán trực tiếp với Mỹ: một lệnh ngừng bắn tại Lebanon và việc giải tỏa các tài sản bị phong tỏa của Iran. Giới quan sát nhận định rằng, nếu hai bên vượt qua được rào cản ban đầu, các cuộc thảo luận sẽ xoáy sâu vào yêu cầu của Mỹ về việc bàn giao khoảng 450kg uranium làm giàu và cam kết duy trì dòng chảy thương mại tự do qua eo biển Hormuz.