Ông Trump cảnh báo gay gắt: Iran phải dừng ngay việc "thu phí" tại eo biển Hormuz

Trong một thông điệp được đăng tải trên mạng xã hội vào ngày 9/4, nhà lãnh đạo Mỹ cho biết ông đã tiếp nhận những báo cáo về việc Tehran đang thu phí đối với các tàu chở dầu di chuyển qua tuyến hàng hải huyết mạch Hormuz. 

Tổng thống Trump yêu cầu Iran phải chấm dứt ngay lập tức hành động này, đồng thời mô tả cách điều hành của chính quyền Tehran là "rất tệ" và không đúng với tinh thần thỏa thuận mà các bên đã đạt được. Ông cũng khẳng định chắc chắn rằng hoạt động lưu thông tàu dầu sẽ sớm được khôi phục, bất kể có sự hỗ trợ của Iran hay không.

Những phản ứng quyết liệt từ phía Washington xuất hiện ngay sau khi Ủy ban An ninh thuộc quốc hội Iran thông qua kế hoạch thu phí tàu thuyền nhằm thực thi "vai trò chủ quyền". 

Theo các bên trung gian đàm phán, Tehran đã đặt ra những điều kiện khắt khe: tàu hàng phải thỏa thuận trước về phí quá cảnh và thanh toán bằng tiền điện tử hoặc đồng nhân dân tệ. Mức chi phí này được tính toán dựa trên kích thước tàu, bao gồm các khoản phí quá cảnh cơ bản, chi phí hộ tống an ninh và phí xử lý hành chính.

Mặc dù Mỹ và Iran đã nhất trí mở lại eo biển trong khuôn khổ thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần (bắt đầu từ ngày 8/4), nhưng thực tế hoạt động vận tải qua đây vẫn đang rơi vào tình trạng đình trệ. 

Số liệu theo dõi hàng hải ghi nhận chỉ có vỏn vẹn 10 con tàu đi qua eo biển kể từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực. Nguyên nhân chủ yếu bắt nguồn từ việc Iran yêu cầu tàu thuyền phải chịu sự giám sát của lực lượng vũ trang nước này và giới hạn số lượng lưu thông xuống chỉ khoảng 10 chiếc mỗi ngày.

Động thái áp phí của Iran không chỉ vấp phải sự phản đối từ Mỹ mà còn khiến các quốc gia Arab vùng Vịnh bất bình. Các quan chức khu vực cho rằng đề xuất của Tehran vi phạm nghiêm trọng Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển, vốn đảm bảo quyền tự do hàng hải tại các vùng nước quốc tế như eo biển Hormuz.

Tình hình càng trở nên rối ren hơn khi truyền thông Iran đưa tin nước này đã tạm đóng cửa eo biển trở lại để đáp trả các cuộc tấn công của Israel vào Lebanon. Phản hồi về vấn đề này, Phó tổng thống Mỹ JD Vance khẳng định các diễn biến tại Lebanon không nằm trong phạm vi thỏa thuận ngừng bắn với Iran, đồng thời hối thúc Tehran phải giữ lời hứa mở cửa tuyến đường thủy này.

Hiện tại, phía Mỹ và Anh đang nỗ lực tìm kiếm giải pháp cứu vãn tình hình. Giới chức Anh xác nhận Thủ tướng Keir Starmer và Tổng thống Trump đã có cuộc thảo luận về một "kế hoạch thực tiễn" nhằm khôi phục hoạt động giao thương hàng hải tại eo biển Hormuz trong thời gian sớm nhất có thể, nhằm tránh một cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu.