Trước nguy cơ virus Nipah xâm nhập vào Việt Nam, tối 27/1/2026, Bộ Y tế đã phát đi công văn hỏa tốc yêu cầu các cơ sở khám, chữa bệnh trên cả nước tăng cường phòng, chống bệnh do virus Nipah – một trong những bệnh truyền nhiễm nhóm A nguy hiểm nhất.

Theo Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế), trong bối cảnh Ấn Độ ghi nhận nhiều ca nhiễm Nipah, Bộ yêu cầu bệnh viện trực thuộc Bộ, y tế các bộ, ngành và Sở Y tế các tỉnh, thành phố chủ động triển khai ngay các biện pháp phòng, chống dịch. Virus Nipah là tác nhân truyền nhiễm nguy hiểm, tỷ lệ tử vong ghi nhận trong các đợt bùng phát trước đây dao động 40–75%, hiện chưa có vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu.

Bộ Y tế nhấn mạnh các cơ sở y tế phải phát hiện sớm, cách ly nghiêm ngặt, kiểm soát lây nhiễm chặt chẽ và chú trọng phòng hộ cá nhân cho nhân viên y tế và người tiếp xúc với người nghi ngờ mắc bệnh. Đồng thời, các cơ sở cần tăng cường kiểm tra, giám sát kiểm soát nhiễm khuẩn, cập nhật thường xuyên tình hình dịch bệnh thế giới, và truyền thông để người dân nắm bắt đúng, không hoang mang.

Virus Nipah lây truyền chủ yếu từ động vật sang người, đặc biệt từ dơi ăn quả hoặc qua tiếp xúc với vật phẩm, thực phẩm bị nhiễm, và có thể lây từ người sang người qua dịch tiết, bài tiết. Thời gian ủ bệnh kéo dài từ 4–14 ngày, với các triệu chứng ban đầu như đau đầu, đau cơ, nôn, đau họng, sau đó có thể tiến triển sang chóng mặt, buồn ngủ, lú lẫn và các dấu hiệu viêm não cấp tính.

Đáng chú ý, Việt Nam hiện chưa ghi nhận ca bệnh do virus Nipah, nhưng các địa phương, điển hình như TP. Hồ Chí Minh, đã họp khẩn để rà soát khả năng ứng phó, triển khai giám sát nhập cảnh và theo dõi người từ vùng dịch trở về.

Mức phạt khi vi phạm quy định phòng, chống dịch bệnh truyền nhiễm

Bên cạnh yêu cầu tăng cường phòng, chống dịch, pháp luật Việt Nam cũng đã có các quy định xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trong phòng chống dịch bệnh truyền nhiễm. Theo quy định về xử phạt hành chính, cá nhân hoặc tổ chức che giấu, không khai báo hoặc khai báo không kịp thời khi phát hiện người mắc bệnh truyền nhiễm có thể bị phạt tiền từ 500.000 – 1.000.000 đồng, và trong trường hợp nghiêm trọng từ 1.000.000 – 3.000.000 đồng, thậm chí 10.000.000 – 20.000.000 đồng nếu bỏ qua nghĩa vụ báo cáo gây nguy cơ lây lan dịch bệnh nhóm A như Nipah.

Ngoài ra, nếu hành vi vi phạm dẫn đến lây lan dịch bệnh nguy hiểm cho cộng đồng, các quy định pháp luật hiện hành có thể áp dụng xử lý hình sự theo Điều 240 Bộ luật Hình sự, với mức phạt tiền từ 50.000.000 – 200.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 1 – 5 năm, và trong trường hợp nghiêm trọng nhất có thể lên tới 10 – 12 năm tù.

Bộ Y tế khuyến cáo người dân thực hiện nghiêm các biện pháp phòng bệnh: hạn chế đến vùng có dịch nếu không cần thiết, tự theo dõi sức khỏe 14 ngày sau khi trở về từ vùng dịch, đảm bảo an toàn thực phẩm, không tiếp xúc gần với động vật có nguy cơ lây truyền cao, và luôn giữ thói quen rửa tay, đeo khẩu trang khi cần thiết.

Theo Nguyễn Trang (SHTT)