Đề xuất cho người lao động nghỉ liên tục 4 ngày dịp Quốc khánh để đưa con khai giảng

Tại phiên trọng thể Đại hội Công đoàn Việt Nam lần thứ 14 diễn ra sáng 4/6, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đã gửi tới lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Chính phủ nhiều kiến nghị quan trọng được tổng hợp từ hàng chục nghìn ý kiến của đoàn viên và người lao động trên cả nước.

Một trong những nội dung nhận được sự quan tâm lớn là đề xuất sửa đổi toàn diện Bộ luật Lao động năm 2019, trong đó có việc tăng thêm 2 ngày nghỉ lễ Quốc khánh. Theo tổ chức công đoàn, việc kéo dài thời gian nghỉ trong dịp đầu tháng 9 không chỉ giúp người lao động có thêm thời gian nghỉ ngơi sau những tháng làm việc liên tục mà còn tạo điều kiện để các bậc phụ huynh đồng hành cùng con trong ngày khai giảng.

Đây không phải lần đầu tiên kiến nghị này được đưa ra. Trước đó, tại Đại hội Công đoàn Việt Nam lần thứ 13 vào năm 2023, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam cũng từng đề xuất tăng thêm ngày nghỉ Quốc khánh với mong muốn nâng cao phúc lợi cho người lao động và hỗ trợ các gia đình có con em bước vào năm học mới.

Trong quá trình xây dựng Bộ luật Lao động năm 2019, công đoàn từng đề nghị bổ sung thêm 3 ngày nghỉ lễ vào dịp Quốc khánh. Tuy nhiên, khi luật được thông qua, số ngày nghỉ chính thức chỉ tăng thêm một ngày, được bố trí liền kề trước hoặc sau ngày 2/9 tùy theo quyết định của Chính phủ từng năm.

Đến năm 2023, kiến nghị tiếp tục được nhắc lại với lý do nhiều người lao động làm việc theo ca kíp hoặc trực tiếp sản xuất gặp khó khăn trong việc sắp xếp thời gian đưa con đến trường vào ngày khai giảng.

Theo quy định hiện hành, người lao động được nghỉ 2 ngày dịp Quốc khánh, gồm ngày 2/9 và một ngày liền kề trước hoặc sau. Trường hợp ngày nghỉ trùng với ngày nghỉ hằng tuần sẽ được nghỉ bù theo quy định.

Riêng năm 2026, do thực hiện phương án hoán đổi ngày làm việc từ thứ Hai ngày 31/8 sang thứ Bảy ngày 22/8, người lao động sẽ có kỳ nghỉ kéo dài 5 ngày liên tục, từ ngày 29/8 đến hết ngày 2/9.

Song song với đề xuất tăng ngày nghỉ Quốc khánh, một thay đổi đáng chú ý khác cũng đang được nghiên cứu là bổ sung ngày nghỉ hưởng nguyên lương nhân Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11.

Trước đó, Quốc hội đã thông qua nghị quyết lựa chọn ngày 24/11 là Ngày Văn hóa Việt Nam. Người lao động sẽ được nghỉ làm và hưởng nguyên lương trong ngày này khi quy định được thể chế hóa trong Bộ luật Lao động sửa đổi. Người dân cũng có thể được miễn hoặc giảm phí tham quan tại các cơ sở văn hóa, thể thao công lập theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền.

Nếu nội dung này được Quốc hội khóa XVI thông qua, số ngày nghỉ lễ chính thức trong năm của người lao động sẽ tăng từ 11 lên 12 ngày. Khi cộng với các ngày nghỉ cuối tuần và các ngày nghỉ được hoán đổi, tổng số ngày nghỉ lễ, Tết trong năm 2026 có thể đạt 26 ngày.

Giảm giờ làm xuống 40-44 giờ mỗi tuần

Không chỉ tập trung vào vấn đề nghỉ lễ, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam còn tiếp tục đề xuất giảm thời giờ làm việc bình thường của người lao động trong khu vực doanh nghiệp xuống còn 40-44 giờ mỗi tuần nhằm tiến gần hơn với chế độ làm việc của khu vực công.

Hiện nay, Bộ luật Lao động quy định thời gian làm việc không quá 8 giờ mỗi ngày và 48 giờ mỗi tuần. Nhà nước cũng đang khuyến khích các doanh nghiệp áp dụng tuần làm việc 40 giờ.

Theo số liệu thống kê được dẫn lại, thời gian làm việc bình quân của người lao động Việt Nam vẫn thuộc nhóm cao trong khu vực Đông Nam Á, trong khi số ngày nghỉ lễ còn ở mức thấp. Tổng thời gian làm việc trung bình đạt khoảng 2.320 giờ mỗi năm.

Bên cạnh các đề xuất về giờ làm và ngày nghỉ, tổ chức công đoàn cũng kiến nghị bổ sung quy định liên quan đến chất lượng bữa ăn ca, tăng cơ hội học tập chính sách pháp luật có hưởng lương cho người lao động, tiếp tục cải cách tiền lương khu vực công và hướng tới mức lương đủ sống trong khu vực doanh nghiệp.

Ngoài ra, công đoàn đề xuất các giải pháp nhằm bình ổn giá điện, nước, xăng dầu và các mặt hàng thiết yếu; mở rộng phạm vi bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp đối với lao động phi chính thức; đồng thời tăng cường gắn kết giữa giáo dục, đào tạo với nhu cầu thực tế của thị trường lao động.

Những kiến nghị này được kỳ vọng sẽ góp phần cải thiện điều kiện làm việc, nâng cao chất lượng cuộc sống và đảm bảo quyền lợi tốt hơn cho hàng triệu người lao động trong thời gian tới.