Bí quyết “Vàng” sống khỏe mùa đông: 3 điều tối kỵ và 3 điều phải giữ để cân bằng khí huyết, bảo vệ sức khỏe tim mạch

Thời điểm Lập đông (năm 2025 là ngày 7/11) là giai đoạn then chốt kéo dài 15 ngày để cơ thể điều hòa năng lượng, chuẩn bị cho mùa xuân sắp tới. Theo các nguyên tắc dưỡng sinh, việc giữ ấm, cân bằng khí huyết trong mùa lạnh là tối quan trọng, đồng thời cần tránh xa những thói quen gây hại.

Để bảo vệ sức khỏe, đặc biệt là hệ tim mạch và thận khí trong những ngày lạnh, hãy tuân thủ 3 điều nên tránh và 3 điều nên giữ sau đây:

Ba điều tuyệt đối nên tránh trong mùa lạnh

Tránh ra ngoài quá sớm: Buổi sáng sớm là lúc hàn khí mạnh nhất. Việc ra ngoài khi trời còn tối dễ khiến cơ thể bị lạnh xâm nhập, làm tổn thương dương khí – nguồn năng lượng sống. Khoa học hiện đại cũng cảnh báo nhiệt độ thấp kích thích thần kinh giao cảm, làm tăng nguy cơ đột quỵ và các tai biến tim mạch. Tốt nhất nên ra ngoài khi mặt trời đã mọc và có ánh nắng ấm áp.

Tránh ăn quá mặn: Theo Đông y, mùa đông thận khí mạnh, vị tương ứng là “mặn”. Ăn quá mặn sẽ khiến năng lượng của thận áp chế tim, gây mất cân bằng trong cơ thể. Vì vậy, nên tuân theo nguyên tắc “bớt mặn, thêm đắng” bằng cách bổ sung các loại thực phẩm như mướp đắng, cải xanh để bồi bổ tim và điều hòa thận khí.

Tránh tắm quá nóng hoặc quá lâu: Đông y có câu “huyết và mồ hôi cùng nguồn”. Tắm quá lâu hoặc quá nóng dẫn đến ra mồ hôi nhiều là làm hao tổn huyết và năng lượng, dễ gây chóng mặt, tức ngực và mệt mỏi. Nhiệt độ nước tắm lý tưởng là 37-40 độ C và thời gian tắm không nên vượt quá 15 phút.

Ba nguyên tắc cần giữ để bồi bổ dương khí

Nên giữ Dương khí: Đi ngủ sớm, dậy muộn: “Dương khí như trời và mặt trời, mất thì giảm thọ” – Hoàng Đế Nội Kinh đã khẳng định. Để bảo tồn nguồn năng lượng sống, cần đi ngủ sớm để tránh hàn khí ban đêm, và dậy muộn hơn để cơ thể hấp thu hơi ấm ban ngày. Ngủ đủ giấc là chìa khóa giúp giữ tinh thần tỉnh táo và an hòa.

Nên giữ nước: Uống nước ấm và hạn chế đổ mồ hôi: Nước ấm đóng vai trò quan trọng trong việc tiêu hóa, bổ sung tân dịch và làm ấm cơ thể. Mùa đông chỉ nên chọn các hình thức vận động nhẹ nhàng như đi bộ chậm, tránh vận động mạnh làm cơ thể ra mồ hôi đầm đìa, gây hao tổn năng lượng. Thời điểm tập luyện tốt nhất là sáng muộn hoặc đầu giờ chiều khi trời có nắng.

Nên giữ ấm: Bảo vệ ba vùng cơ thể trọng yếu:

• Đầu: Là nơi dương khí tập trung, cần đội mũ khi ra ngoài để tránh lạnh xâm nhập gây đau đầu, cảm lạnh.
• Lưng và thắt lưng: Đây là “phủ của thận”. Giữ ấm khu vực này giúp tránh thận dương suy, gây đau lưng và mệt mỏi. Nên mặc áo đủ dài để che kín lưng.
• Chân: Là nơi xa tim nhất, dễ bị lạnh. Ngâm chân bằng nước ấm (khoảng 40 độ C) trong 20 phút mỗi tối là biện pháp tuyệt vời giúp khí huyết lưu thông, mang lại giấc ngủ ngon.