Dụi mắt là phản xạ rất tự nhiên khi mắt bị ngứa, mệt mỏi, có bụi bay vào hay thậm chí khi chúng ta cảm thấy căng thẳng. Tuy nhiên, đằng sau hành động quen thuộc này lại ẩn chứa nhiều nguy hiểm cho đôi mắt mà không phải ai cũng biết.

Việc chà xát nhẹ giúp kích thích tuyến lệ hoạt động, làm ẩm bề mặt mắt, cuốn trôi bụi bẩn và các tác nhân gây kích ứng. Không chỉ vậy, khi ấn vào nhãn cầu, hệ dây thần kinh phế vị được kích hoạt, giúp điều hòa nhịp tim và mang lại cảm giác thư giãn. Thế nhưng, nếu dụi mắt quá mạnh hoặc làm quá thường xuyên, những tác dụng “giải tỏa” này có thể nhanh chóng biến thành nguy cơ gây hại.

Nguy cơ nhiễm trùng cao từ bàn tay

Cleveland Clinic cảnh báo rằng đôi tay – vốn tiếp xúc với vô số vi khuẩn và virus mỗi ngày – có thể trở thành nguồn lây vi khuẩn như tụ cầu hoặc liên cầu vào mắt khi dụi. Điều này có thể dẫn đến các bệnh lý khó chịu và dễ lây như viêm kết mạc. Khi cảm thấy ngứa mắt, dùng nước mắt nhân tạo hoặc chườm lạnh sẽ an toàn hơn nhiều so với việc dùng tay chà xát.

Tổn thương giác mạc và nguy cơ biến dạng thị lực

Giác mạc đóng vai trò như “thấu kính tự nhiên”, giúp tập trung ánh sáng để nhìn rõ. Khi bị tác động mạnh hoặc lặp lại kéo dài, mô giác mạc có thể trở nên yếu, mỏng và phình ra. Đây là tình trạng keratoconus, khiến thị lực méo mó và trong trường hợp nặng, người bệnh có thể phải ghép giác mạc để cải thiện.

Dễ gây vỡ mạch máu trong mắt

Chà mắt quá mạnh còn có thể làm đứt các mao mạch nhỏ, khiến mắt đỏ hoặc đỏ ngầu. Dù hiếm khi nghiêm trọng, tình trạng này gây mất thẩm mỹ và cần thời gian nghỉ ngơi để hồi phục. Nếu mắt thường xuyên đỏ không rõ nguyên nhân, bạn nên đến bác sĩ chuyên khoa để được kiểm tra.

Làm trầm trọng bệnh tăng nhãn áp

Ở những người mắc cườm nước (Glaucoma), áp lực trong mắt vốn đã cao và có thể gây tổn thương dây thần kinh thị giác. Việc dụi mắt khiến áp lực nội nhãn tăng lên tức thời, làm bệnh nặng hơn và đẩy nhanh nguy cơ mất thị lực. Với người đã được chẩn đoán hoặc có nguy cơ tăng nhãn áp, hạn chế mọi tác động lên mắt là vô cùng quan trọng. Khám định kỳ sẽ giúp kiểm soát bệnh hiệu quả hơn.

Đẩy nhanh quá trình lão hóa vùng da quanh mắt

Làn da quanh mắt rất mỏng và nhạy cảm. Khi bị kéo căng liên tục do dụi mắt, các nếp nhăn và vết chân chim có thể xuất hiện sớm hơn. Ngoài ra, việc chà xát mạnh còn làm tổn thương các mạch máu li ti dưới da, tạo nên quầng thâm và bọng mắt. Chăm sóc nhẹ nhàng và giữ ẩm đúng cách là chìa khóa để bảo vệ vùng da này.

Những cách thay thế an toàn theo gợi ý của Money Control

Để hạn chế phản xạ dụi mắt, bạn có thể thử một số phương pháp đơn giản nhưng hiệu quả:

Dùng nước mắt nhân tạo hoặc nước muối sinh lý để rửa sạch tác nhân gây kích ứng.

Chườm lạnh để làm dịu những vùng đỏ hoặc sưng.

Sử dụng thuốc kháng histamine nếu ngứa mắt do dị ứng.

Đeo kính bảo hộ khi tiếp xúc với môi trường nhiều bụi hoặc phấn hoa.

Thăm khám bác sĩ nhãn khoa để được tư vấn loại thuốc nhỏ mắt phù hợp khi tình trạng kéo dài.