Thông tin cơ quan chức năng TP Hải Phòng phát hiện và tiêu hủy hơn 5 tấn giá đỗ ngâm hóa chất 6-Benzylaminopurine đã khiến dư luận không khỏi bàng hoàng. Đáng lo ngại, số giá đỗ này vẫn giữ được độ tươi dù đã để suốt một tháng, làm dấy lên nỗi lo về thực phẩm độc hại len lỏi vào bữa ăn hàng ngày.

Theo VTC News, lực lượng chức năng xác định giá đỗ được sản xuất bằng cách ngâm hóa chất 6-Benzylaminopurine (còn gọi là “nước kẹo”) và ủ trong hơn 700 lu nhựa tại hai cơ sở của ông Nguyễn Công Biên và ông Nguyễn Văn Thịnh ở thôn Đại Lương, xã Gia Phúc, TP Hải Phòng.

02-1770017859-kinh-hai-5-tan-gia-do-ngam-hoa-chat-de-1-thang-van-tuoi-va-nhung-doc-tinh-tan-pha-noi-tang.jpg
Cơ quan chức năng Hải Phòng phát hiện hơn 5 tấn giá đỗ vi phạm tại hai cơ sở sản xuất trên địa bàn xã Gia Phúc.

“Nước kẹo” vốn là chất kích thích tăng trưởng tế bào, thường dùng trong nông nghiệp để bảo quản hoặc kích thích chồi non phát triển. Tuy nhiên, theo quy định, chất này không được phép sử dụng trong chế biến thực phẩm. Điều này khiến nhiều người không khỏi lo lắng: nếu ăn phải giá đỗ tẩm hóa chất, sức khỏe sẽ bị ảnh hưởng ra sao và làm thế nào để phân biệt giá đỗ sạch với giá đỗ “tẩm độc”?

Nguy cơ sức khỏe từ giá đỗ ngâm 6-Benzylaminopurine

PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, nguyên giảng viên Viện Công nghệ Sinh học và Thực phẩm (ĐH Bách khoa Hà Nội), cho biết 6-Benzylaminopurine là chất kích thích tăng trưởng tế bào thực vật. Vì muốn giá đỗ mọc nhanh, đẹp mắt, thân mập, nhiều người đã dùng hóa chất này để ngâm giá. Trong nông nghiệp, chất này còn được dùng để thúc đẩy cây phát triển, bén rễ nhanh và phủ xanh đất chống xói mòn. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh: 6-Benzylaminopurine không được phép dùng trong thực phẩm.

02-1770017859-kinh-hai-5-tan-gia-do-ngam-hoa-chat-de-1-thang-van-tuoi-va-nhung-doc-tinh-tan-pha-noi-tang.jpg

Cùng quan điểm, PGS.TS Trần Hồng Côn (khoa Hóa, ĐH Khoa học Tự nhiên, ĐHQGHN) khẳng định chất này không nằm trong danh mục được phép sử dụng trong sản xuất thực phẩm hay thuốc bảo vệ thực vật tại Việt Nam.

Theo ông, tác hại của 6-Benzylaminopurine thường diễn ra âm thầm, không biểu hiện ngay sau khi ăn. Khi tiếp xúc, chất này có thể gây viêm kết mạc nếu dính vào mắt, gây viêm da khi tiếp xúc với da, hoặc làm tổn thương phổi nếu hít phải. Khi đi vào cơ thể qua đường ăn uống, hóa chất có thể ảnh hưởng đến gan và thận, làm suy giảm chức năng và khiến các bệnh lý sẵn có trở nên trầm trọng hơn.

Hiện nhiều quốc gia đã cấm sử dụng 6-Benzylaminopurine trong thực phẩm, nhưng do chi phí rẻ và lợi nhuận cao, chất này vẫn bị sử dụng trái phép trong sản xuất thực phẩm.

Cách phân biệt giá đỗ sạch và giá đỗ tẩm hóa chất

Các chuyên gia khuyến cáo người tiêu dùng nên mua giá đỗ ở những địa chỉ uy tín và có thể nhận biết bằng mắt thường qua một số đặc điểm:

Giá đỗ sạch thường thân nhỏ, mảnh, phát triển không đồng đều; rễ dài khoảng 3–7 cm, nhiều lông tơ; lá mầm nhỏ, màu xanh nhạt và thường còn dính vỏ đậu. Trong khi đó, giá đỗ ngâm hóa chất thường thân to, mập, thẳng, rễ ngắn, thân trắng bệch, mọng nước và trông thiếu tự nhiên.

Khi chế biến, giá đỗ ngâm hóa chất thường xốp, ít mùi thơm, vị nhạt, khi nấu ra nhiều nước và có thể để ở nhiệt độ thường nhiều ngày không hỏng. Ngược lại, giá đỗ sạch có màu trắng ngà hoặc hơi xanh, mùi đậu rõ và dễ bị úng sau 1–2 ngày nếu để ngoài môi trường.

Ngoài ra, nếu cắt thân thấy chảy nhiều nước hoặc cấu trúc xốp bất thường, rất có thể giá đã bị xử lý hóa chất. Người tiêu dùng cũng có thể ngâm giá trong nước muối loãng vài phút để quan sát màu sắc và mùi.