Trào lưu ăn kiêng như ăn thô, detox bằng nước ép ngày càng phổ biến. Tuy nhiên, đằng sau những lời hứa hẹn giảm cân, cải thiện sức khỏe là nhiều rủi ro liên quan đến an toàn thực phẩm và thiếu hụt dinh dưỡng.
Những trào lưu ăn kiêng tiềm ẩn nhiều tác hại với sức khỏe

Ăn thô – Lợi ít, hại nhiều

Chế độ ăn thô được nhiều người nổi tiếng lăng xê với hứa hẹn giảm cân, tăng năng lượng, thải độc và phòng ngừa bệnh tật. Người thực hiện chế độ ăn này chỉ ăn thực phẩm chưa qua chế biến như trái cây, rau, hạt và ngũ cốc nảy mầm.

Dù chế độ này khuyến khích tăng cường ăn thực vật và giảm thực phẩm chế biến sẵn, ăn thô chưa chắc đã tốt. Vi khuẩn như Salmonella, E.coli, Listeria thường tồn tại trong rau sống, nước ép chưa tiệt trùng hay sữa tươi. Nếu không có quá trình nấu chín hoặc xử lý thanh trùng, tiệt trùng, vi khuẩn có thể gây ngộ độc thực phẩm, nhất là với người có hệ miễn dịch yếu.

Nguy hiểm hơn là những chế độ yêu cầu ăn thịt, trứng hay sữa chưa tiệt trùng, thực phẩm có nguy cơ nhiễm khuẩn cao nếu không được nấu chín.

Detox với nước ép dễ gây thiếu hụt dưỡng chất

Nước ép trái cây giàu vitamin nhưng không thể cung cấp đủ tất cả các chất dinh dưỡng cần thiết cho cơ thể

Các chế độ thanh lọc với nước ép thường được quảng cáo giúp thải độc cơ thể, tái khởi động hệ tiêu hóa. Người thực hiện chế độ này thường chỉ uống nước ép trái cây, rau củ nhiều ngày liên tiếp. Nước ép có chứa nhiều vitamin và chất chống oxy hóa, tuy nhiên lại thiếu đi chất đạm, chất béo lành mạnh và chất xơ cần thiết cho sức khỏe.

Từ góc độ an toàn thực phẩm, nước ép chưa qua xử lý có thể chứa các mầm bệnh gây ngộ độc thực phẩm như E.coli và Salmonella. Nguồn vi khuẩn đến từ nông sản không được rửa sạch, hoặc thiết bị ép không được vệ sinh sạch sẽ.

Chỉ uống nước ép còn có thể làm đường huyết tăng vọt, đặc biệt nguy hiểm với người bệnh đái tháo đường và rối loạn chuyển hóa.

Các chế độ “thải độc đại tràng” cực đoan

Ngoài uống nước ép detox, còn có nhiều phương pháp “làm sạch đại tràng” dùng thuốc nhuận tràng hoặc ăn kiêng cực đoan để "loại bỏ độc tố". Tuy nhiên, ăn uống theo cách này dễ gây mất nước, rối loạn điện giải, thiếu chất và rối loạn tiêu hóa. Nhiều loại thảo dược được quảng cáo “thải độc” có thể gây hại khi dùng lâu dài hoặc kết hợp thuốc.

Ăn kiêng gián đoạn và cắt giảm calo cực đoan

Nhịn ăn gián đoạn, chỉ ăn 1 bữa mỗi ngày có thể ảnh hưởng xấu tới sức khỏe

Phương pháp nhịn ăn gián đoạn có thể đem lại hiệu quả giảm cân và hỗ trợ sức khỏe nếu được thực hiện đúng cách. Tuy nhiên, ăn kiêng quá khắt khe rất khó duy trì bền vững, về lâu dài dẫn đến hạ đường huyết, mệt mỏi, khó tập trung và có nguy cơ gây rối loạn ăn uống, đặc biệt nếu không được chuyên gia theo dõi.

Ăn uống “sạch” cực đoan

“Clean eating” hay “ăn sạch” là cách chế biến đồ ăn và ăn các loại thực phẩm gần với dạng nguyên thủy nhất. Về bản chất, thói quen này không sai. Nhưng nếu theo đuổi “ăn sạch” đến mức cực đoan, bạn có thể gặp phải tình trạng ám ảnh với ăn uống lành mạnh, dẫn đến kiêng khem nhiều thực phẩm tăng cường (được bổ sung thêm vi chất), dẫn đến thiếu hụt calci, sắt, vitamin B12.

Trẻ em, phụ nữ mang thai, người cao tuổi và người có hệ miễn dịch yếu là những đối tượng dễ bị ảnh hưởng nhất khi thực hiện các trào lưu ăn kiêng không an toàn. Vì vậy, bạn nên ăn uống cân đối và khoa học thay vì chạy theo xu hướng. Ví dụ, chế độ ăn Địa Trung Hải ưu tiên ăn ngũ cốc nguyên hạt, rau củ, trái cây, đạm nạc và chất béo tốt, là mô hình dinh dưỡng lành mạnh, có thể thực hiện linh hoạt và an toàn.

Theo Quỳnh Trang (Suckhoecong.vn)