Sau khi quân đội Mỹ bất ngờ mở loạt tập kích dồn dập vào các mục tiêu ven biển, phía Iran lập tức tuyên bố phong tỏa hoàn toàn eo biển chiến lược Hormuz và khẳng định sẽ tấn công bất kỳ tàu thuyền nào cố tình băng qua vùng biển này.

Quyết định đóng cửa toàn diện eo biển Hormuz đối với cả tàu chở dầu lẫn tàu thương mại được đưa ra bởi Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya, cơ quan đầu não tối cao của quân đội Iran. Ngay sau sắc lệnh đanh thép này, lực lượng Hải quân thuộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết họ đã bắn trúng hai phương tiện bị cáo buộc vi phạm quy định. 

11-1781144450-eo-bien-hormuz-khoa-chat-sau-don-khong-kich-ap-dao-cua-my
Các xuồng cao tốc của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) trong cuộc tập trận ở eo biển Hormuz (Ảnh: Tasnim).

Theo các nguồn tin từ hãng thông tấn Mehr của Iran, một mặt trận giao tranh dữ dội bằng hỏa lực đã bùng phát trực diện giữa lực lượng Mỹ và hải quân IRGC tại khu vực eo biển. Thậm chí, hệ thống phòng không của quốc gia hồi giáo này đã khai hỏa tên lửa nhằm đẩy lùi một tiêm kích F-16 của Mỹ với cáo buộc xâm phạm không phận vùng Vịnh.

Sự cố quân sự nghiêm trọng này là đỉnh điểm mới nhất trong chuỗi căng thẳng leo thang giữa Washington và Tehran. Trước đó, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) xác nhận đã tiến hành các đòn tấn công rạng sáng ngày 11/6 nhằm vào loạt mục tiêu thuộc lãnh thổ Iran để đáp trả những hành động mà họ gọi là gây hấn liên tục từ phía Tehran. Giới truyền thông Iran ghi nhận ít nhất 7 địa điểm ven biển chiến lược đã bị trúng bom đạn của Mỹ, bao gồm Bandar Abbas, Sirik, Qeshm và đảo Hengam.

Ở chiều ngược lại, phía Mỹ đưa ra những thông tin trái ngược khi CENTCOM khẳng định dòng tàu hàng vẫn duy trì lộ trình qua eo biển Hormuz bất chấp lệnh cấm từ Tehran. Quân đội Mỹ đồng thời bác bỏ các báo cáo của truyền thông nhà nước Iran về việc các chiến hạm Mỹ bị tấn công bởi tên lửa và máy bay không người lái, nhấn mạnh không có bất kỳ tàu chiến nào của Mỹ chịu tổn thất trong khu vực.

Giữa bối cảnh lửa khói bủa vây, mặt trận ngoại giao cũng chứng kiến những màn khẩu chiến bất phân thắng bại. Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố trên kênh Fox News rằng ông đã thiết lập liên lạc trực tiếp với giới chức Iran, nơi phía đối phương được cho là đã đề nghị Washington đình chỉ các hoạt động quân sự. 

Nhà lãnh đạo Mỹ ra điều kiện các đòn tập kích sẽ tạm dừng nhưng sẽ tái khởi động ngay lập tức nếu hai bên không tìm được tiếng nói chung cho một thỏa thuận, đồng thời khẳng định Tel Aviv hoàn toàn đứng ngoài chiến dịch này. Ngay lập tức, Tehran đã lên tiếng bác bỏ hoàn toàn, gọi phát ngôn của Tổng thống Mỹ là những tuyên bố sai sự thật nhằm mục đích né tránh một cuộc chiến tranh trực diện với Iran.

Biến động tại eo biển Hormuz đang đặt an ninh năng lượng toàn cầu vào trạng thái báo động đỏ. Là mạch máu giao thương huyết mạch kiểm soát tới 20% nguồn cung dầu mỏ thế giới từ vùng Vịnh, eo biển này vốn là tuyến đường tự do hàng hải quốc tế với tần suất khoảng 100 tàu qua lại mỗi ngày trước xung đột. 

Tuy nhiên, kể từ khi chiến sự bùng phát vào cuối tháng 2, Iran đã đơn phương siết chặt kiểm soát và chỉ cho phép tàu của các quốc gia thân thiện đi qua. Tình hình càng nghẹt thở hơn khi Mỹ áp lệnh phong tỏa ngược lại đối với các cảng biển của Iran từ ngày 13/4. 

Các số liệu thống kê từ Anadolu Agency và chuyên trang PortWatch của IMF chỉ ra rằng, mật độ tàu thuyền qua đây đã lao dốc tới 95%, đẩy tuyến hải trình huyết mạch của thế giới rơi vào tình trạng đóng băng chưa từng có.