Chiến dịch quân sự kéo dài với Iran đang khiến quân đội Mỹ rơi vào cuộc khủng hoảng ngân sách nghiêm trọng, buộc phải cắt giảm hàng loạt hoạt động huấn luyện cốt lõi.

Cuộc đối đầu căng thẳng và không nhượng bộ giữa Mỹ và Iran đang đẩy cả hai quốc gia vào những áp lực nặng nề mà chưa tìm thấy lối thoát lâu dài. Trong khi Iran đối mặt với tình trạng bị phong tỏa cảng biển, Washington cũng đang phải trả giá đắt bằng một khoản chi phí khổng lồ. Việc dồn dập gây sức ép tối đa lên Tehran đã vô tình tạo ra những hệ lụy tài chính nghiêm trọng ngay trong nội bộ nước Mỹ, khiến Lầu Năm Góc gặp khó khăn lớn trong việc duy trì các hoạt động quân sự và bảo dưỡng thường kỳ.

Tại các phiên điều trần trước Quốc hội, các lãnh đạo quân đội Mỹ liên tục phát đi tín hiệu cảnh báo về tình trạng kiệt quệ tài chính. Đô đốc Daryl Caudle, Tư lệnh Hải quân Mỹ, thừa nhận ngân sách năm 2026 của lực lượng này không tính đến "Chiến dịch Cuồng nộ", dẫn đến việc phải cắt giảm các cuộc tập trận, giảm giờ huấn luyện bay và hạn chế đào tạo tân binh. 

Tương tự, Quân đoàn Thiết giáp số III của Lục quân Mỹ đã bị cắt gần 292 triệu USD ngân sách huấn luyện vào cuối tháng 4, trong khi cơ sở đào tạo quân y cũng phải hủy hàng chục khóa học và cắt giảm tài trợ cho nhiều chương trình. Ngay cả Tư lệnh Không quân Mỹ Kenneth Wilsbach cũng khẳng định xung đột với Iran đang làm trầm trọng thêm các vấn đề về mức độ sẵn sàng chiến đấu.

28-1779936144-ganh-nang-tai-chinh-de-nang-lau-nam-goc-vi-chien-dich-gay-suc-ep-voi-iran
Binh sĩ Mỹ (Ảnh: Reuters).

Nguyên nhân của cuộc khủng hoảng này bắt nguồn từ việc ngân sách dành cho huấn luyện và triển khai lực lượng chủ yếu nằm trong tài khoản "Vận hành và Bảo dưỡng" (O&M) vốn rất nghiêm ngặt. Khi xung đột kéo dài và chi phí gia tăng đột biến, quân đội Mỹ đã phải tiêu tốn một lượng tiền lớn từ tài khoản này sớm hơn nhiều so với thông lệ cuối năm tài khóa vào tháng 9. Theo các chuyên gia, Lầu Năm Góc hiện phải đánh đổi bằng cách hủy các chuyến công tác không cần thiết và cắt giảm huấn luyện. Ngoài ra, "chi phí ẩn" từ sự hao mòn thiết bị và nhu cầu tái bổ sung kho tên lửa phòng không, tên lửa tấn công đang cạn dần sẽ còn khiến chi phí bảo dưỡng tăng mạnh trong thời gian tới.

Hiện tại, những con số thống kê về thiệt hại tài chính của Mỹ vẫn chưa đồng nhất và có sự chênh lệch lớn. Dù quyền kiểm soát viên Lầu Năm Góc Jules “Jay” Hurst III báo cáo chi phí xung đột là khoảng 29 tỷ USD (chỉ tính đạn dược và máy bay bị hủy), các nguồn tin nội bộ lại cho rằng tổng chi phí thực tế có thể lên tới 40-50 tỷ USD do chưa tính tiền xây dựng lại các căn cứ. Trước đó, chính quyền của Tổng thống Donald Trump từng thảo luận về gói ngân sách bổ sung lên tới 200 tỷ USD nhưng đã phải gác lại vì con số quá cao. Trước tình hình cấp bách này, các nghị sĩ Quốc hội đang liên tục gây sức ép yêu cầu Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth sớm trình đề xuất xin cấp thêm ngân sách để hoàn trả cho các tài khoản O&M đang bị thâm hụt.

QT (SHTT)