Iran đáp trả tuyên bố của ông Trump về eo biển Hormuz

Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Iran phụ trách các vấn đề pháp lý và quốc tế Kazem Gharibabadi đã lên tiếng sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đăng hình ảnh bản đồ eo biển Hormuz kèm dòng chữ “Lãnh thổ mới của Mỹ” trên mạng xã hội Truth Social.

“Sớm thôi, sự ảo tưởng của ông ấy về eo biển Hormuz sẽ tự điều chỉnh, hoặc chính chúng tôi sẽ chấn chỉnh sự ảo tưởng đó”, ông Gharibabadi viết, đáp trả tuyên bố của nhà lãnh đạo Mỹ.

Trước đó, ngày 14/8, ông Trump cho biết sau khi Mỹ hoàn tất việc đánh bại Iran, Washington có thể tuyên bố eo biển Hormuz trở thành một phần lãnh thổ Mỹ. Vài ngày sau, Tổng thống Mỹ tiếp tục đăng hình ảnh bản đồ khu vực này với chú thích “Lãnh thổ mới của Mỹ”, nhưng không đưa ra bình luận thêm.

Eo biển Hormuz là tuyến đường thủy hẹp kết nối vịnh Ba Tư với vịnh Oman và biển Ả Rập. Tại điểm hẹp nhất, eo biển chỉ rộng khoảng 33 km. Đây cũng là tuyến đường biển duy nhất phục vụ xuất khẩu dầu mỏ của Kuwait, Iraq, Bahrain, Qatar và phần lớn lượng dầu xuất khẩu của Ả Rập Xê út, UAE cùng Iran.

Về chủ quyền, không quốc gia nào đơn phương kiểm soát toàn bộ eo biển Hormuz. Bờ biển phía bắc thuộc Iran, trong khi phía nam nằm dưới chủ quyền của Oman và UAE. Các tuyến hàng hải quốc tế đi qua vùng biển của cả Iran và Oman, đồng thời luật hàng hải quốc tế bảo đảm quyền quá cảnh liên tục, không bị cản trở vô lý đối với tàu thuyền.

Trong nhiều tuần qua, Iran và Oman đã thảo luận về việc duy trì hoạt động lưu thông qua eo biển. Tehran cho biết hai bên đã thống nhất tọa độ địa lý của tuyến hàng hải, song khẳng định thỏa thuận này không liên quan đến bất kỳ thỏa thuận nào giữa Mỹ và Iran.

Theo bài viết, Iran về cơ bản đã đóng cửa eo biển Hormuz kể từ khi xung đột với Mỹ và Israel bùng phát hồi tháng 2. Tehran cũng từng để ngỏ khả năng thu phí dịch vụ đối với tàu thuyền đi qua khu vực, song ý tưởng này vấp phải sự phản đối từ Washington.

Trong diễn biến mới nhất, Chủ tịch Quốc hội kiêm trưởng đoàn đàm phán Iran Mohammad Bagher Ghalibaf khẳng định Hormuz sẽ tiếp tục bị đóng cửa cho đến khi Mỹ đáp ứng đầy đủ các điều kiện trong thỏa thuận tạm thời với Tehran.

Những điều kiện Iran đưa ra gồm dỡ bỏ phong tỏa hàng hải, chấm dứt các lệnh trừng phạt, giải tỏa tài sản của Iran đang bị đóng băng và kết thúc các hoạt động quân sự trong khu vực.