“Tôi vẫn ngủ đủ 7 tiếng mỗi ngày, tại sao lại bị đột quỵ?”. Đó là câu hỏi đầy day dứt của một người đàn ông 45 tuổi sau khi trải qua cơn đột quỵ thứ hai chỉ trong vòng ba năm, để lại di chứng liệt nửa người và khiến cuộc sống của cả gia đình đảo lộn.

Trên giường bệnh tại Trung tâm Bệnh lý Não bộ thuộc Bệnh viện Y học Cổ truyền và Hiện đại tỉnh Chiết Giang (Trung Quốc), ông Lưu gần như không giấu nổi sự tuyệt vọng. Từng là một quản lý dự án năng động, thường xuyên làm việc cường độ cao và là trụ cột kinh tế của gia đình, giờ đây ông gặp khó khăn ngay cả trong việc phát âm thành câu hoàn chỉnh.

Một bên tay và chân của ông đã mất hoàn toàn khả năng vận động sau lần đột quỵ mới nhất.

Theo các bác sĩ điều trị, điều đáng tiếc là biến cố này hoàn toàn có dấu hiệu cảnh báo từ trước. Ba năm trước, sau lần đột quỵ đầu tiên, ông Lưu đã được khuyến cáo phải thay đổi lối sống, đặc biệt là thói quen thức khuya kéo dài. Tuy nhiên, áp lực công việc khiến ông nhanh chóng quay lại nhịp sinh hoạt cũ.

Trong nhiều năm, lịch làm việc của ông gần như cố định. Từ đầu tuần đến giữa tuần, ông thường chỉ đi ngủ vào khoảng 2 giờ sáng và thức dậy lúc 7 giờ. Những ngày công việc căng thẳng, đặc biệt vào cuối tuần dự án, thời gian ngủ còn bị cắt giảm nhiều hơn, thậm chí có những đêm thức trắng.

Điều khiến ông luôn yên tâm là thói quen “ngủ bù”. Sau những ngày thiếu ngủ, ông dành gần trọn hai ngày cuối tuần để ngủ nướng đến trưa và tiếp tục ngủ thêm vào buổi chiều. Trong suy nghĩ của mình, miễn tổng thời gian ngủ trung bình mỗi ngày vẫn đạt khoảng 7 tiếng thì sức khỏe sẽ không bị ảnh hưởng.

09-1780975951-ngu-du-gio-van-dot-quy-2-lan-trong-3-nam-nguoi-dan-ong-45-tuoi-nhan-cai-gia-qua-dat-vi-mot-thoi-quen-nhieu-nguoi-mac-phai
Ảnh minh họa: Internet

Thế nhưng, theo bác sĩ Triệu Tĩnh, Trưởng khoa Thần kinh của bệnh viện, đây chính là sai lầm khiến nhiều người phải trả giá bằng sức khỏe.

Bà cho biết giấc ngủ không phải là phép cộng đơn thuần giữa số giờ ngủ trong tuần. Việc thức khuya liên tục rồi cố gắng ngủ bù vào cuối tuần không thể sửa chữa những rối loạn mà cơ thể phải chịu đựng trong suốt nhiều ngày trước đó.

Theo bác sĩ, kiểu sinh hoạt này chẳng khác nào liên tục đặt hệ thống mạch máu vào tình trạng căng thẳng và nguy hiểm.

Các chuyên gia giải thích rằng việc thức khuya thường xuyên có thể làm huyết áp tăng cao trong thời gian dài do hệ thần kinh luôn ở trạng thái hoạt động quá mức. Đồng thời, quá trình chuyển hóa bị xáo trộn khiến máu lưu thông kém hơn và dễ hình thành cục máu đông.

Không chỉ vậy, tình trạng thiếu ngủ kéo dài còn làm suy giảm khả năng đàn hồi tự nhiên của thành mạch máu, tạo điều kiện cho quá trình xơ cứng mạch diễn ra nhanh hơn. Sự tích tụ của mỡ máu và các mảng xơ vữa cũng trở nên nghiêm trọng hơn khi cơ thể không được nghỉ ngơi đúng nhịp sinh học.

Các bác sĩ cho biết thức đêm liên tục còn có thể kích hoạt phản ứng viêm kéo dài trong cơ thể. Khi các mảng xơ vữa trở nên mất ổn định, chúng có nguy cơ bong ra, di chuyển theo dòng máu và gây tắc nghẽn mạch máu não, dẫn đến đột quỵ.

Đáng chú ý, việc ngủ bù quá nhiều vào cuối tuần lại có thể khiến nguy cơ này tăng thêm.

Khi một người liên tục thay đổi giờ giấc ngủ giữa ngày làm việc và ngày nghỉ, đồng hồ sinh học bị đảo lộn nghiêm trọng. Sự chênh lệch lớn về thời gian ngủ khiến huyết áp dao động bất thường, tạo áp lực lớn lên những mạch máu vốn đã bị tổn thương bởi nhiều năm thức khuya.

Bên cạnh đó, tình trạng ngủ kéo dài quá mức còn liên quan đến nguy cơ gia tăng phản ứng viêm trong cơ thể. Đây được xem là yếu tố bất lợi đối với những người đang có nguy cơ mắc các bệnh lý tim mạch và mạch máu não.

Từ trường hợp của ông Lưu, các chuyên gia thần kinh khuyến cáo rằng nếu buộc phải thức khuya do tính chất công việc, người lao động nên tìm cách giảm tác động tiêu cực lên cơ thể thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào việc ngủ bù.

Việc bổ sung nước sau khi thức dậy, tranh thủ một giấc ngủ ngắn vào buổi trưa, vận động nhẹ dưới ánh nắng buổi sáng và duy trì chế độ ăn hỗ trợ sức khỏe mạch máu được xem là những biện pháp giúp cơ thể phục hồi tốt hơn.

Tuy nhiên, theo các bác sĩ, giải pháp hiệu quả nhất vẫn là duy trì giờ giấc ngủ ổn định mỗi ngày. Bởi trên thực tế, ngủ đủ số giờ chưa chắc đã bảo vệ được sức khỏe nếu đồng hồ sinh học liên tục bị phá vỡ. Với hệ mạch máu, sự đều đặn của giấc ngủ đôi khi còn quan trọng hơn cả tổng thời gian ngủ mỗi tuần.

PN (SHTT)