Vừa đặt lưng đã ngủ ngay: Thói quen tưởng tốt nhưng có thể là dấu hiệu cảnh báo sức khỏe

Không ít người cho rằng vừa nằm xuống giường đã ngủ thiếp đi chứng tỏ giấc ngủ chất lượng và cơ thể khỏe mạnh. Trên thực tế, các chuyên gia về giấc ngủ cho biết điều này đôi khi phản ánh tình trạng buồn ngủ quá mức, tiềm ẩn nhiều vấn đề liên quan đến thể chất hoặc chất lượng nghỉ ngơi.

Với người trưởng thành khỏe mạnh, thời gian chuyển từ trạng thái tỉnh táo sang ngủ thường kéo dài khoảng 10-20 phút. Nếu mất hơn 20-30 phút mới ngủ được, đó có thể là dấu hiệu mất ngủ. Ngược lại, nếu chỉ mất chưa đến 5 phút để ngủ, cơ thể rất có thể đang trong tình trạng thiếu ngủ hoặc kiệt sức.

Một trong những nguyên nhân phổ biến khiến con người ngủ thiếp đi ngay khi nằm xuống là tình trạng mệt mỏi kéo dài. Việc ngủ không đủ giờ hoặc sinh hoạt thất thường khiến cơ thể tích tụ adenosine – chất gây buồn ngủ. Khi có cơ hội nghỉ ngơi, não bộ nhanh chóng “tắt nguồn”. Lao động trí óc hoặc thể lực cường độ cao trong thời gian dài cũng làm gia tăng hiện tượng này. Theo Tiến sĩ Dave Rabin, ngủ quá nhanh có thể phản ánh sự kiệt quệ về cả thể chất lẫn tinh thần, cho thấy cơ thể không được phục hồi đầy đủ.

Bên cạnh đó, giấc ngủ bị gián đoạn cũng là nguyên nhân đáng chú ý. Dù thời gian ngủ đủ dài, nhưng việc thường xuyên tỉnh giấc do ngáy, đau nhức, lo âu hay môi trường ngủ không phù hợp khiến giấc ngủ bị phân mảnh. Hệ quả là ban ngày buồn ngủ, ban đêm lại dễ ngủ rất nhanh.

Ngưng thở khi ngủ, tình trạng thường gặp ở người trung niên và cao tuổi, cũng khiến người bệnh nhanh chóng chìm vào giấc ngủ. Các cơn ngừng thở ngắn lặp đi lặp lại trong đêm làm não bộ liên tục bị đánh thức, khiến giấc ngủ mất đi tính phục hồi dù thời gian nằm trên giường không hề ít. Nhà khoa học giấc ngủ Theresa Schnorbach cho biết đây là một rối loạn mạn tính, gây giảm oxy máu và gián đoạn giấc ngủ kéo dài.

Ngoài ra, một số rối loạn khác như chứng ngủ rũ, hội chứng chân không yên, trào ngược dạ dày – thực quản, đau mạn tính, thiếu vitamin hoặc xơ vữa động mạch cũng có thể khiến người bệnh buồn ngủ quá mức và ngủ gật nhanh.

Dù vậy, ngủ nhanh không phải lúc nào cũng đáng lo. Với những người có hiệu quả giấc ngủ cao, dễ vào giấc, ngủ sâu, ngủ liền mạch và thức dậy tỉnh táo, sảng khoái, việc ngủ nhanh đơn thuần chỉ là đặc điểm cá nhân.

Các chuyên gia khuyến cáo nên dành khoảng 30 phút trước khi ngủ để thư giãn, hạn chế caffeine, đặc biệt không sử dụng sau 14h, đồng thời tránh vận động cường độ cao sát giờ đi ngủ. Nếu thường xuyên buồn ngủ ban ngày, khó tập trung, dễ cáu gắt, thiếu năng lượng hoặc ngủ gật không chủ ý, đó có thể là dấu hiệu thiếu ngủ hoặc rối loạn giấc ngủ. Tình trạng này kéo dài có liên quan đến béo phì, rối loạn chuyển hóa, bệnh tim mạch và suy giảm nhận thức, vì vậy không nên xem nhẹ.