Dù phần lớn tuyến chính đã hoàn thành, nhiều dự án thành phần thuộc tuyến cao tốc Bắc – Nam phía Đông vẫn chưa thể đưa vào khai thác theo kế hoạch. Nguyên nhân chủ yếu đến từ yêu cầu đảm bảo an toàn giao thông và việc hoàn thiện các hạng mục cuối cùng trước khi chính thức vận hành.

Theo thông báo kết luận của Thủ tướng Chính phủ, khu vực từ Quảng Ngãi đến Khánh Hòa hiện đã hoàn thành khoảng 214 km trong tổng số 267 km tuyến cao tốc từ Quảng Ngãi đến phía Nam hầm Cù Mông. Trước đó, Thủ tướng yêu cầu Bộ Xây dựng chỉ đạo các đơn vị liên quan huy động tối đa nguồn lực để hoàn tất nghiệm thu và đưa đoạn tuyến này vào khai thác trước ngày 10/3/2026. Tuy nhiên, đến nay các tuyến vẫn chưa thể vận hành như kế hoạch ban đầu.

Trao đổi với VietNamNet, ông Nguyễn Thế Minh, Phó Cục trưởng Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng (Bộ Xây dựng), cho biết bốn dự án thành phần gồm Quảng Ngãi – Hoài Nhơn; Hoài Nhơn – Quy Nhơn; Quy Nhơn – Chí Thạnh; và Chí Thạnh – Vân Phong đang trong giai đoạn hoàn thiện các thủ tục và hạng mục cuối cùng để đưa vào khai thác trong tháng 4.

Trong đó, đoạn Quảng Ngãi – Hoài Nhơn dài 88 km đã hoàn tất toàn bộ tuyến chính. Tuy vậy, một số hạng mục bổ sung như đường gom theo kiến nghị của địa phương vẫn đang được thi công. Chủ đầu tư là Ban Quản lý dự án 2 hiện cũng đang hoàn thiện hệ thống an toàn giao thông theo yêu cầu của cơ quan quản lý, dự kiến đưa tuyến vào khai thác trong tháng này.

04-1775266076-vi-sao-nhieu-doan-cao-toc-bac-nam-da-thong-xe-ky-thuat-nhung-van-chua-the-khai-thac
Cao tốc Quảng Ngãi - Hoài Nhơn sẽ được đưa vào khai thác trong tháng 4/2026. Ảnh: N.X./VietNamNet

Tương tự, tuyến Hoài Nhơn – Quy Nhơn dài 69 km cùng khoảng 20 km thuộc dự án Quy Nhơn – Chí Thạnh, đoạn kết nối phía Nam hầm Cù Mông, cũng đã cơ bản hoàn thành và sẵn sàng vận hành trong thời gian tới.

Đối với phần còn lại dài 44 km của dự án Quy Nhơn – Chí Thạnh, tuyến chính đã được hoàn thành. Các đơn vị thi công hiện tập trung xử lý các hạng mục cuối như gia cố mái taluy và hoàn thiện hệ thống rãnh thoát nước, với mục tiêu đưa vào khai thác từ ngày 15/4.

Riêng dự án Chí Thạnh – Vân Phong, đến nay đã hoàn thành khoảng 36 km trong tổng chiều dài 48 km. Phần còn lại chủ yếu đi qua khu vực nền đất yếu nên cần thêm thời gian xử lý lún. Ngoài ra, tiến độ thi công cũng bị ảnh hưởng bởi mưa bão kéo dài. Dù vậy, nhà thầu vẫn đang nỗ lực hoàn thành trước ngày 15/4 và hoàn tất thủ tục để đưa tuyến vào khai thác trong tháng 4.

Theo kế hoạch hiện nay, bốn dự án thành phần tại khu vực miền Trung sẽ hoàn thành và đi vào vận hành chậm nhất vào cuối tháng 4. Một số đoạn có thể được khai thác sớm hơn, góp phần từng bước nối thông toàn tuyến cao tốc Bắc – Nam.

Trong khi đó, dự án cao tốc Hậu Giang – Cà Mau dài 73,2 km đã từng được đưa vào khai thác tạm từ ngày 19/1/2026 nhằm phục vụ nhu cầu đi lại của người dân dịp Tết Nguyên đán và chào mừng Đại hội Đảng. Tuy nhiên, do vẫn còn một số hạng mục tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông, Ban Quản lý dự án Mỹ Thuận đã quyết định tạm dừng khai thác từ ngày 16/3 để khắc phục.

Hiện chủ đầu tư đang chỉ đạo các nhà thầu khẩn trương hoàn thiện các hạng mục còn lại, với mục tiêu đưa tuyến đường này vào khai thác trở lại trong tháng 4.

Theo đại diện Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng, nguyên nhân khiến một số dự án chậm tiến độ so với kế hoạch xuất phát từ nhiều yếu tố. Trong đó có những vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng và việc cấp phép mỏ vật liệu xây dựng.

Bên cạnh đó, điều kiện thời tiết khắc nghiệt trong năm 2025 cũng gây ảnh hưởng lớn. Khu vực miền Trung liên tục hứng chịu mưa bão, đặc biệt đợt mưa lớn vào tháng 11 đã gây ngập diện rộng, khiến nhiều công trường phải tạm dừng thi công để khắc phục hậu quả và sửa chữa thiết bị. Mưa lớn còn gây sạt trượt mái taluy tại một số vị trí, buộc các đơn vị phải điều chỉnh thiết kế để đảm bảo sự ổn định lâu dài của công trình.

Ngoài ra, từ đầu tháng 3/2026, những biến động địa chính trị trên thế giới đã khiến giá nhiên liệu tăng cao, nguồn cung có thời điểm bị gián đoạn. Điều này kéo theo chi phí vận chuyển và giá vật liệu xây dựng leo thang, tác động không nhỏ đến tiến độ các dự án.

Đáng chú ý, yêu cầu đảm bảo an toàn giao thông khi đưa các tuyến cao tốc vào khai thác ngày càng được siết chặt. Các chủ đầu tư vì vậy phải rà soát kỹ lưỡng các điều kiện vận hành, đồng thời phối hợp với các cơ quan chức năng như khu quản lý đường bộ và lực lượng CSGT để chuẩn bị cho công tác tiếp nhận, tổ chức tuần tra và kiểm soát.

Chính vì vậy, dù nhiều đoạn tuyến đã hoàn thành phần lớn khối lượng xây dựng, việc đưa vào khai thác vẫn cần thêm thời gian để hoàn thiện đồng bộ hạ tầng và hệ thống an toàn, nhằm đảm bảo tuyến cao tốc vận hành ổn định và an toàn khi phục vụ người dân.