Hiểm họa khôn lường từ những thói quen ăn uống quen thuộc của người Việt

Giữa nhịp sống đô thị hối hả, những bữa tiệc kéo dài hay thói quen chế biến món ăn đậm đà đã trở thành một phần quen thuộc trong đời sống thường ngày của nhiều người. Tuy nhiên, đằng sau sự "đưa miệng" ấy lại là những hiểm họa khôn lường đối với sức khỏe. Minh chứng là theo ước tính từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi năm trên toàn cầu có đến khoảng 600 triệu người mắc bệnh và 420.000 trường hợp tử vong do tiêu thụ thực phẩm không an toàn.

Chia sẻ về thực trạng này, Tiến sĩ Lê Thị Hương Giang (Trưởng Khoa Tiết chế, dinh dưỡng, Bệnh viện 19-8, Bộ Công an) cho biết trung bình một người Việt tiêu thụ khoảng 70.000 đến 80.000 bữa ăn trong suốt cuộc đời. Với số lượng khổng lồ như vậy, một sai lầm nhỏ lặp đi lặp lại cũng đủ gây ra hệ lụy nghiêm trọng, mà đáng lo ngại nhất là thói quen ăn quá mặn. 

Trong khi WHO khuyến nghị mỗi người trưởng thành chỉ nên ăn dưới 5g muối một ngày (khoảng 1 thìa cà phê), thì số liệu từ cuộc điều tra STEPS của Bộ Y tế lại chỉ ra người Việt đang tiêu thụ trung bình tới 8g muối mỗi ngày, gần gấp đôi mức khuyến cáo.  Tiến sĩ Giang ví lượng muối dư thừa này như “một khoản nợ sức khỏe”. Việc tích lũy muối suốt nhiều năm sẽ khiến mạch máu và nội tạng bị quá tải, dẫn đến các bệnh nguy hiểm như tăng huyết áp, bệnh thận và đột quỵ. 

Bổ sung thêm, PGS.TS Nguyễn Trọng Hưng (Viện Dinh dưỡng) bày tỏ sự lo ngại khi người dân vẫn chưa nhận thức được mình đang ăn mặn đến mức nào. Ông lưu ý chỉ cần dùng 2,5 thìa nước mắm hoặc 1,5 thìa bột canh là đã chạm ngưỡng tối đa. Tuy nhiên, thói quen nêm nếm quá tay khi kho xào, nấu canh và chấm ngập thức ăn khiến bữa ăn thực tế vượt xa con số này.  

Bên cạnh thói quen ăn mặn, văn hóa tụ tập ăn nhậu sau giờ làm việc cũng là một tác nhân bào mòn sức khỏe. Theo Tiến sĩ Giang, mối nguy không chỉ đến từ rượu bia mà còn nằm ở chính thực đơn trên bàn nhậu. Để kéo dài cuộc vui và kích thích vị giác, các quán ăn thường ưu tiên món nướng cháy xém, nội tạng, thịt chế biến sẵn hoặc các món tẩm ướp rất mặn như chân gà rang muối, lòng xào dưa chua. 

Ngoài ra, việc nhậu nhẹt đến đêm muộn còn tạo thói quen ăn khuya, khiến cơ thể dư thừa năng lượng.  Các chuyên gia cảnh báo rằng một bữa nhậu đơn lẻ có thể chưa làm đổ bệnh ngay lập tức. Thế nhưng, hàng trăm bữa tiệc lặp đi lặp lại qua nhiều năm sẽ âm thầm tích tụ độc tố. Sự kết hợp độc hại giữa rượu bia, đồ ăn mặn, các món nướng và nội tạng động vật chính là nguyên nhân hàng đầu làm gia tăng bệnh béo phì, gan nhiễm mỡ, rối loạn chuyển hóa, tim mạch, tăng huyết áp và là mầm mống dẫn đến các loại ung thư nguy hiểm.