Khi bị mất nước, việc lựa chọn đồ uống phù hợp có thể giúp cơ thể nhanh chóng nạp lại chất lỏng và các chất điện giải đã mất. Ngược lại, một số loại đồ uống dưới đây có thể khiến quá trình bù nước kém hiệu quả hơn.
Tình trạng mất nước xảy ra khi cơ thể mất nhiều chất lỏng hơn lượng đưa vào, thường gặp khi thời tiết nóng, vận động kéo dài, nôn mửa hoặc tiêu chảy

1. Rượu

Rượu không phải lựa chọn phù hợp để bù nước. Cồn có thể ức chế vasopressin (hormone chống bài niệu) vốn giúp thận giữ nước. Khi hormone này bị ức chế, lượng nước tiểu tăng lên khiến bạn có nhu cầu đi tiểu nhiều hơn, từ đó tiếp tục mất chất lỏng.

Nếu tình trạng mất nước đã xuất hiện do nắng nóng, tập luyện, nôn mửa hoặc tiêu chảy, uống rượu có thể khiến tình trạng nghiêm trọng hơn. Do đó, nếu cần bổ sung nước cho cơ thể, bạn nên ưu tiên uống nước lọc hay dung dịch bù nước và điện giải đường uống (ORS), thay vì đồ uống có cồn.

2. Nước ngọt có gas

Nước ngọt có gas thông thường chứa nhiều đường bổ sung nhưng rất ít muối và các chất điện giải cần thiết. Khi được uống với lượng lớn, đồ uống có nồng độ đường cao có thể làm chậm quá trình làm rỗng dạ dày, từ đó trì hoãn việc đưa chất lỏng xuống ruột để cơ thể hấp thu.

Quan trọng hơn, nước ngọt không cung cấp đủ lượng muối và các chất điện giải mà cơ thể có thể đã mất qua đổ mồ hôi, nôn mửa hoặc tiêu chảy. Vì vậy, đây không phải lựa chọn tối ưu khi đang mất nước.

3. Nước tăng lực

Nước tăng lực chủ yếu được thiết kế để tăng sự tỉnh táo, không phải để khắc phục tình trạng mất nước. Nhiều sản phẩm chứa caffeine và lượng đường cao, trong khi không được pha chế theo tỷ lệ chất điện giải phù hợp để bù lại lượng cơ thể đã mất.

Một số sản phẩm còn chứa các chất kích thích có thể làm tăng nhịp tim, huyết áp hoặc gây cảm giác bồn chồn ở những người nhạy cảm.

4. Nước ép hoặc đồ uống trái cây nhiều đường

Nước ép đóng chai, cocktail nước ép, nước chanh pha đường và các loại nước ép hoa quả có thêm đường thường không phải lựa chọn tốt khi cơ thể đang mất nước. Hàm lượng đường cao có thể làm chậm quá trình hấp thu chất lỏng nếu uống với lượng lớn.

Ngay cả nước ép trái cây nguyên chất 100% cũng không có tỷ lệ muối và đường tối ưu như dung dịch bù nước và điện giải đường uống. Các loại nước ép dù vẫn cung cấp vitamin, khoáng chất và kali, nhưng không thể thay thế ORS trong trường hợp bị mất nước nghiêm trọng.

Các loại nước ép hoa quả không phải là một lựa chọn tốt khi cơ thể đang mất nước
Các loại nước ép hoa quả không phải là một lựa chọn tốt khi cơ thể đang mất nước

5. Uống quá nhiều cà phê

Quan niệm cà phê luôn gây mất nước không hoàn toàn chính xác. Với người thường xuyên dùng các thức uống chứa caffeine, uống cà phê với lượng vừa phải vẫn góp phần cung cấp chất lỏng hàng ngày và không nhất thiết gây ra tình trạng mất nước.

Tuy nhiên, uống một lượng lớn cà phê khi cơ thể đang thiếu nước không phải lựa chọn lý tưởng. Đặc biệt khi mất nước do bệnh lý, thời tiết nắng nóng hoặc vận động kéo dài, nước lọc hoặc ORS nên được ưu tiên cho đến khi cơ thể được bù đủ chất lỏng và các chất điện giải.

6. Sữa lắc

Sữa lắc (hay milkshake) có thể cung cấp chất lỏng nhưng không phải lựa chọn tốt để xử lý tình trạng mất nước. Đồ uống này thường chứa nhiều đường và carbohydrate. Khi nồng độ carbohydrate quá cao, quá trình làm rỗng dạ dày có thể chậm lại, khiến chất lỏng xuống ruột non và được hấp thu chậm hơn.

Nhìn chung, khi cơ thể mất nước, lựa chọn đồ uống nên dựa trên nguyên nhân và mức độ mất nước. Nước lọc phù hợp với nhiều trường hợp mất nước nhẹ, trong khi ORS có thể cần thiết khi mất nước liên quan đến nôn mửa, tiêu chảy hoặc đổ nhiều mồ hôi. Nếu tình trạng mất nước nghiêm trọng, kèm chóng mặt, lú lẫn, tiểu rất ít hoặc không thể uống được, người bệnh cần được chăm sóc y tế kịp thời.

Hà Chi (Sức khỏe +)