Giải mã tranh cãi: Vì sao Tây Ban Nha vẫn được hưởng phạt đền dù bóng chạm tay Yamal?

Bước ngoặt xảy ra ở phút 18 trên sân vận động Dallas. Trong một nỗ lực tranh chấp bóng sát vòng cấm địa của đội tuyển Pháp, Yamal lao vào áp sát cùng hậu vệ Lucas Digne. Trong khoảnh khắc tranh chấp nghẹt thở, Digne vung chân thực hiện cú phá bóng nhưng thay vì chạm bóng, anh lại đá thẳng vào đùi và hông của Yamal. Trọng tài chính Ivan Barton lập tức cắt còi và chỉ tay vào chấm phạt đền.

Ngay lập tức, các cầu thủ Pháp vây lấy vị vua áo đen để phản ứng dữ dội. Họ quả quyết rằng trước khi bị phạm lỗi, ngôi sao 19 tuổi của Tây Ban Nha đã dùng tay chơi bóng và quả phạt đền này đáng lẽ không được tồn tại. Tổ trọng tài VAR đã vào cuộc để mổ xẻ tình huống. Sau vài phút kiểm tra kỹ lưỡng mà không cần trọng tài chính phải trực tiếp xem lại màn hình thực địa, quyết định penalty được giữ nguyên. Trên chấm 11m, Mikel Oyarzabal đã không bỏ lỡ cơ hội vàng, sút tung lưới tuyển Pháp để mở tỷ số trận đấu.

Sự hoài nghi của người hâm mộ đổ dồn vào các góc quay chậm trên truyền hình, nơi bóng dường như đã tìm đến vùng cánh tay phải của Yamal. Thế nhưng, dưới góc độ luật và phân tích từ các chuyên gia, quyết định của tổ trọng tài hoàn toàn chính xác.

Bà Christina Unkel, cựu trọng tài FIFA kiêm chuyên gia luật của kênh ITV Sport, lý giải rằng điểm tiếp xúc của bóng thực chất nằm ở phần "tay áo" của Yamal. Theo Điều 12 của Hội đồng Luật bóng đá Quốc tế (IFAB), ranh giới giữa vai và cánh tay được phân định bằng đường tay áo. Mọi va chạm của bóng ở phần vai hoặc nằm phía trên đường ranh giới này đều được coi là hợp lệ và không cấu thành lỗi dùng tay chơi bóng. Góc máy truyền hình có thể gây đánh lừa thị giác rằng bóng đã chạm khuỷu tay, nhưng các góc quay đối chiếu kỹ thuật cho thấy điểm chạm nằm ở vùng vai hợp lệ.

Bên cạnh vị trí chạm bóng, tư thế cơ thể của thần đồng người Tây Ban Nha cũng là chìa khóa để VAR bác bỏ lỗi. Chuyên gia Robert Zeglinski nhận định trên tờ USA Today rằng trong suốt pha tranh chấp, Yamal luôn ép sát khuỷu tay vào sát sườn. Theo quy định của IFAB, lỗi dùng tay chỉ bị thổi phạt nếu cầu thủ cố tình chơi bóng bằng tay hoặc cố ý làm cho cơ thể "phình to một cách bất thường" nhằm ngăn chặn hay kiểm soát bóng. Ở đây, Yamal không hề dang tay tạo lợi thế hay chủ động khống chế bóng bằng tay, do đó không có đủ cơ sở để thổi phạt anh.

Khi nghi vấn chạm tay của Yamal bị gạt bỏ, mọi sự chú ý đổ dồn vào pha phòng ngự bất cẩn của Lucas Digne. Do không quan sát thấy Yamal áp sát từ phía sau, hậu vệ tuyển Pháp đã có một pha vào bóng hoàn toàn chậm nhịp. Cựu danh thủ người Anh Chris Sutton chia sẻ trên BBC rằng đây là một quả penalty không thể chối cãi khi Digne đã đá trúng hông và chân của đối thủ thay vì chạm được vào bóng. Đồng quan điểm, cựu hậu vệ Gary Neville nhấn mạnh Digne hoàn toàn phải chịu trách nhiệm khi thiếu đi sự nhạy bén và không nhận thức được vị trí của một đối thủ quái chiêu như Yamal trước khi tung chân phá bóng.

Đáng chú ý, chuyên gia Christina Unkel cũng chỉ ra tính nhất quán của các quyết định trọng tài tại World Cup 2026 lần này bằng việc dẫn chứng hai tình huống tương tự trước đó. Đầu tiên là pha bóng trong trận Anh gặp Mexico, tiền đạo Harry Kane vẫn được hưởng phạt đền dù bóng đã chạm vùng tay áo của anh trước khi bị phạm lỗi. Trường hợp thứ hai xuất hiện trong cuộc đối đầu giữa Anh và Croatia, khi Luka Modric phạm lỗi với Noni Madueke trong vòng cấm và kịch bản tương tự đã xảy ra.

Vượt qua những tranh cãi bằng luật lệ rõ ràng, Tây Ban Nha tiếp tục thi đấu thăng hoa trong hiệp hai và có thêm bàn thắng nhân đôi cách biệt do công của hậu vệ Pedro Porro. Chiến thắng 2-0 trước Pháp không chỉ dập tắt mọi nghi ngờ mà còn chính thức đưa đội tuyển xứ sở bò tót tiến vào trận chung kết World Cup lần thứ hai trong lịch sử, kể từ sau đỉnh cao vô địch vào năm 2010.

Nguồn: Independent, USA Today