Xăng E10 áp dụng từ 1/6: Có nên đổ xăng E5 để ô tô "làm quen" trước?

Quy định mới tại Thông tư 50/2025 chỉ rõ, bắt đầu từ ngày 1/6, toàn bộ các đại lý bán lẻ xăng dầu nội địa phải dừng kinh doanh xăng khoáng RON 95. Thay vào đó, mặt hàng xăng sinh học E10 chính thức được đưa vào khai thác đại trà để thay thế.

Tuy nhiên, thị trường vẫn duy trì song song loại xăng E5 RON 92. Nhiên liệu này tiếp tục được phân phối thương mại đến hết năm 2030 nhằm mục đích phục vụ riêng cho nhóm phương tiện thuộc đời cũ cần chủng loại xăng phù hợp.

Trước cột mốc chuyển đổi, nhiều chủ ô tô đang có xu hướng quay sang lựa chọn dòng xăng E5 RON 92. Động thái này không bắt nguồn từ giá thành mà do tâm lý lo ngại chất lượng xăng E10 chưa đảm bảo.

Theo báo Dân trí, nhiều tài xế muốn thông qua loại xăng chứa 5% ethanol này để phương tiện thích nghi dần với nhiên liệu sinh học. Họ e ngại việc chuyển đột ngột từ xăng khoáng sang xăng chứa 10% ethanol sẽ làm ô tô phát sinh trục trặc.

Thực tế vận hành hàng ngày cho thấy, phản hồi về cảm giác lái giữa hai dòng xăng E5 RON 92 và E10 RON 95 không có sự biệt lập rõ ràng. Dù vậy, tâm lý cẩn trọng vẫn bao trùm số đông.

Một bộ phận người dùng cho biết, họ quyết định chọn giải pháp trung gian là dùng xăng E5 để quan sát thêm. Họ cần chờ đợi những đánh giá thực tế từ cộng đồng, đặc biệt là nhóm khách hàng sở hữu xe cũ.

Vì sao tài xế ngại xăng E10?

Xét về thông số kỹ thuật, xăng E10 RON 95 sở hữu tỷ lệ ethanol đạt mức 10%. Các dòng ô tô phân khúc đời mới hiện nay hầu hết đều được nhà sản xuất thiết kế tương thích hoàn toàn với tỷ lệ này.

Mặc dù vậy, tâm lý e dè của chủ xe xuất phát từ cơ chế hút ẩm mạnh của E10. Do đặc tính tẩy rửa cùng tính dung môi cao, loại xăng này dễ hòa tan, cuốn theo các cặn bẩn bám lâu ngày.

Hệ quả là lượng tạp chất trong hệ thống chứa và cung cấp nhiên liệu bị bong tróc. Trạng thái này trực tiếp gây ra hiện tượng tắc nghẽn lọc xăng, làm hư hại cụm bơm hoặc béc phun.

Mối nguy hiểm khác khiến người dùng lo ngại là hiện tượng tách lớp nhiên liệu khi xe lưu kho lâu ngày. Lúc này, phần xăng có chỉ số octane thấp sẽ nổi phía trên do có khối lượng nhẹ hơn.

Ngược lại, hỗn hợp gồm cồn ethanol và nước bị lắng xuống khu vực đáy bình chứa. Đây lại chính là vị trí đặt đầu hút của cụm bơm nhiên liệu, dẫn tới nguy cơ han gỉ vỏ bình bằng thép.

Rủi ro này đặc biệt nghiêm trọng đối với những người sưu tầm xe hoặc sử dụng ô tô với tần suất rất thấp. Nhóm phương tiện vài tháng mới di chuyển một lần đối mặt nguy cơ hỏng hóc cao.

Bên cạnh đó, thị trường còn băn khoăn về tính đồng đều chất lượng. Sự sai lệch trong quá trình pha trộn hay bảo quản tại hệ thống phân phối nếu xảy ra sẽ gây thiệt hại trực tiếp cho người mua.

Phản hồi về vấn đề này, các chuyên gia kỹ thuật khẳng định xăng E10 không gây hại động cơ đời mới. Điều kiện tiên quyết là nhiên liệu phải đạt chuẩn và xe được bảo dưỡng đúng quy trình.

Trên thế giới, các quốc gia như Mỹ, Thái Lan, Brazil hay Ấn Độ đã áp dụng E10 từ lâu. Hệ thống nhiên liệu trên các dòng xe xuất xưởng từ năm 2011 cơ bản đã đồng bộ với loại xăng này.

Sự cố chỉ xuất hiện đối với phương tiện quá cũ, hệ thống kỹ thuật xuống cấp hoặc xe đắp chiếu lâu ngày. Ngoài ra, việc mua phải xăng không đảm bảo tại các điểm bán cũng là nguyên nhân.

Nên chọn xăng E5 hay xăng E10?

Để vận hành an toàn, chủ xe cần tuân thủ khuyến nghị về chỉ số chống kích nổ RON từ nhà sản xuất. Động cơ tăng áp hoặc có tỷ số nén cao bắt buộc phải sử dụng xăng RON 95.

Nếu dùng xăng có trị số octane thấp, nhiên liệu dễ bị kích nổ sớm khi chịu nén. Hiện tượng này làm sụt giảm công suất, gây rung giật, nóng máy và hủy hoại piston, tay biên theo thời gian.

Tại thị trường Mỹ, khuyến cáo nhiên liệu sử dụng hệ chỉ số AKI. Trong đó, mức AKI 87 tương đương RON 92 Việt Nam; AKI 89 ứng với RON 94-95 và AKI 91-93 tương ứng dòng RON 96-98.

Đối với các dòng xe phổ thông chỉ yêu cầu tiêu chuẩn từ RON 91 hoặc RON 92 trở lên, người dùng có thể chọn xăng E5 RON 92 trong giai đoạn đầu chuyển đổi để giải tỏa tâm lý e ngại.

Ngược lại, những mẫu xe hiệu suất cao hoặc trang bị tăng áp bắt buộc phải đổ xăng E10 RON 95. Việc tuân thủ này giúp bảo vệ tối đa độ bền động cơ cũng như duy trì hiệu suất máy.

Khuyến cáo chung cho mọi tài xế là dù sử dụng loại nhiên liệu sinh học nào, việc mua hàng tại hệ thống cây xăng uy tín và bảo trì định kỳ hệ thống nhiên liệu luôn là bắt buộc.