Một sự thay đổi mang tính kiến tạo trong trật tự kinh tế toàn cầu vừa diễn ra khi Ấn Độ chính thức vượt qua Nhật Bản, vươn lên vị trí nền kinh tế lớn thứ tư thế giới. Đây không chỉ là một con số ấn tượng mà còn là minh chứng cho vị thế ngày càng tăng của quốc gia Nam Á này trên trường quốc tế.

Theo dữ liệu mới nhất từ Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), quy mô GDP danh nghĩa của Ấn Độ được dự báo sẽ chạm mốc 4,34 nghìn tỷ USD vào cuối năm 2024, vượt qua con số 4,23 nghìn tỷ USD của Nhật Bản. Sự kiện này đánh dấu một cột mốc quan trọng, khi lần đầu tiên sau nhiều thập kỷ, Nhật Bản không còn nằm trong nhóm bốn nền kinh tế hàng đầu. 

Giới chuyên gia kinh tế và các tổ chức quốc tế cũng đồng thuận rằng đà tăng trưởng mạnh mẽ này của Ấn Độ sẽ còn tiếp tục. Quốc gia này được dự đoán sẽ vượt cả Đức, nền kinh tế lớn nhất châu Âu, để chiếm vị trí thứ ba thế giới trong vài năm tới, có thể là vào khoảng năm 2027. Nếu kịch bản này thành hiện thực, trật tự kinh tế thế giới sẽ chứng kiến một sự sắp xếp lại mang tính biểu tượng, với hai trong ba nền kinh tế hàng đầu đến từ châu Á.

Sự trỗi dậy mạnh mẽ của kinh tế Ấn Độ được thúc đẩy bởi nhiều yếu tố nội tại. Một trong những lợi thế lớn nhất là "cổ tức dân số" với dân số trẻ và năng động, tạo ra thị trường tiêu dùng nội địa khổng lồ và lực lượng lao động dồi dào. Thực tế, gần 70% GDP của Ấn Độ đến từ tiêu dùng trong nước, tạo nền tảng vững chắc cho tăng trưởng bền vững.  Bên cạnh đó, các chính sách cải cách kinh tế của chính phủ, việc tăng cường đầu tư vào cơ sở hạ tầng và sự bùng nổ của khu vực công nghệ cũng góp phần tạo ra môi trường kinh doanh hấp dẫn.

Ngân hàng Thế giới (World Bank) dự báo tốc độ tăng trưởng GDP của Ấn Độ sẽ duy trì ở mức trên 6,5% trong những năm tiếp theo, một trong những mức cao nhất thế giới. Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ (RBI) cũng nhấn mạnh sự ổn định kinh tế vĩ mô ngày càng được củng cố, với lạm phát có xu hướng hạ nhiệt.

Tuy nhiên, con đường phía trước của Ấn Độ không hoàn toàn trải hoa hồng. Thị trường lao động vẫn là một thách thức lớn, đặc biệt là tỷ lệ thất nghiệp cao ở thanh niên và khu vực nông thôn. Mặc dù dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vẫn mạnh mẽ, sự phục hồi tiêu dùng ở nhóm thu nhập thấp còn chậm.  

Ngân hàng Thế giới cũng lưu ý rằng Ấn Độ cần tiếp tục đẩy mạnh cải cách về đất đai, lao động và logistics để duy trì đà tăng trưởng cao và bền vững, biến tiềm năng dân số thành lợi thế kinh tế thực sự.  

Các chuyên gia cũng cảnh báo về việc tạo đủ việc làm cho lực lượng lao động trẻ, giải quyết bất bình đẳng thu nhập và cải thiện các chỉ số phát triển con người để đảm bảo sự tăng trưởng kinh tế mang lại lợi ích cho toàn xã hội.

PV (SHTT)